Zon & straling

Zonkracht

Zonkracht geeft aan hoe krachtig de uv-straling op een bepaald moment is en hoe groot de kans op verbranding van de huid daardoor is. De maat loopt in de praktijk van ongeveer 0 tot 9 en komt vrijwel overeen met de internationale uv-index. Hoe hoger de zonkracht, hoe korter je onbeschermd in de zon kunt blijven. In Nederland is de zonkracht het hoogst rond het middaguur in de zomer, wanneer de zon hoog aan de hemel staat. Het cijfer is bedoeld als praktisch advies om huidschade en verbranding te voorkomen.

Wat bepaalt de zonkracht?

De belangrijkste factor is de zonshoogte: hoe hoger de zon staat, hoe minder atmosfeer de straling moet doorkruisen en hoe sterker de uv-straling op de grond aankomt. Daarom is de zonkracht in de zomer en rond het middaguur het hoogst. Ook de hoeveelheid ozon in de atmosfeer en de bewolking spelen mee.

Reflectie versterkt de zonkracht: water, lichtgekleurd zand en vooral sneeuw kaatsen uv-straling terug en verhogen de blootstelling. Op grote hoogte in de bergen is de zonkracht eveneens hoger, omdat de lucht daar dunner is.

Zonkracht en je huid beschermen

Vanaf zonkracht 3 wordt aangeraden je huid te beschermen met kleding, schaduw of zonnebrandcrème. Bij zonkracht 5 of hoger kan een gevoelige huid binnen een kwartier verbranden. In de Nederlandse zomer haalt de zonkracht regelmatig waarden van 6 of 7.

Hoewel de zon hoog staat rond 13.00 uur (zomertijd), kan ook op licht bewolkte dagen flink veel uv-straling doordringen. Onderschat de zonkracht dus niet als het niet snikheet aanvoelt; warmte en uv-straling zijn niet hetzelfde.

Verwante begrippen

Bekijk de actuele 14-daagse weersverwachting voor jouw stad, of ga terug naar het overzicht van weerbegrippen.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over zonkracht

Is zonkracht hetzelfde als de uv-index?
In de praktijk vrijwel wel. Zonkracht is de Nederlandse benaming voor dezelfde schaal die internationaal de uv-index heet; beide drukken de sterkte van de uv-straling op eenzelfde manier uit.
Kan ik verbranden bij bewolking?
Ja. Lichte of sluierbewolking houdt maar een deel van de uv-straling tegen, dus bij een hoge zonkracht kun je ook door wolken heen verbranden, zeker in de zomer.
Wanneer is de zonkracht in Nederland het hoogst?
Rond het middaguur in de zomermaanden, wanneer de zon het hoogst aan de hemel staat. Dan worden de hoogste waarden bereikt, terwijl de zonkracht 's ochtends vroeg en laat in de middag lager is.