Temperatuur

Zwoel weer

Zwoel weer — ook wel drukkend of benauwd weer genoemd — is de combinatie van warmte en een hoge luchtvochtigheid. Bij zwoel weer verdampt zweet nauwelijks, waardoor het lichaam zijn warmte slecht kwijt kan en de gevoelstemperatuur duidelijk hoger ligt dan wat de thermometer aangeeft. Zwoele lucht stroomt in Nederland en België meestal binnen met een zuidelijke stroming en gaat in de zomer vaak vooraf aan stevige onweersbuien.

Wanneer noemen we het zwoel?

Er bestaat geen officiële meteorologische grens, maar in de praktijk spreken we van zwoel weer bij een temperatuur boven de 20 à 22 °C in combinatie met een dauwpunt boven de 16 à 18 °C. Het dauwpunt is daarbij de beste maatstaf: hoe hoger het dauwpunt, hoe meer vocht de lucht bevat en hoe benauwder het aanvoelt. Bij een dauwpunt boven de 20 °C ervaren vrijwel alle mensen het weer als drukkend en tropisch benauwd.

Zwoele nachten zijn extra belastend: als de temperatuur 's nachts niet onder de 20 °C zakt (een tropennacht) en de lucht vochtig blijft, koelt het lichaam nauwelijks af en slapen veel mensen slecht.

Waarom voelt zwoel weer zo benauwd?

Het menselijk lichaam koelt zichzelf door zweet te laten verdampen: verdamping onttrekt warmte aan de huid. In vochtige lucht is de verdamping veel trager, omdat de lucht al bijna verzadigd is met waterdamp. Daardoor blijft de warmte aan het lichaam plakken en voelt 26 °C bij een hoge luchtvochtigheid drukkender aan dan 30 °C in droge lucht.

Zwoele lucht is bovendien energierijke lucht. De combinatie van warmte en veel vocht is de perfecte brandstof voor buienwolken: als een storing of koufront de zwoele lucht binnentrekt, kunnen zware onweersbuien met wolkbreuken en hagel ontstaan. Vandaar het bekende gezegde dat drukkend weer 'onweer in de lucht' betekent.

Zwoel weer in de 14-daagse verwachting

In de 14-daagse weersverwachting van 14dagenweer.nl herken je zwoele dagen aan de combinatie van een hoge temperatuur, een hoge luchtvochtigheid en een gevoelstemperatuur die boven de gemeten temperatuur ligt. Volgt op een reeks warme, vochtige dagen een omslag met een hoge neerslagkans, dan is de kans op onweer groot. Klik op een dag voor de uurlijkse details om te zien wanneer de buien verwacht worden.

Verwante begrippen

Bekijk de actuele 14-daagse weersverwachting voor jouw stad, of ga terug naar het overzicht van weerbegrippen.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over zwoel weer

Wat betekent zwoel weer?
Zwoel weer is warm en drukkend weer met een hoge luchtvochtigheid. Zweet verdampt dan nauwelijks, waardoor het lichaam zijn warmte slecht kwijt kan en het benauwder aanvoelt dan de thermometer aangeeft. In de praktijk spreken we van zwoel bij zo'n 20 °C of warmer in combinatie met een dauwpunt boven de 16 à 18 °C.
Waarom komt er na zwoel weer vaak onweer?
Zwoele lucht is warm én vochtig, en dat is precies de energie die onweersbuien nodig hebben. Zodra een koufront of storing de zwoele lucht binnentrekt en de lucht gedwongen opstijgt, condenseert het vele vocht razendsnel tot metershoge buienwolken (cumulonimbus) met onweer, wolkbreuken en soms hagel.
Bij welk dauwpunt wordt het benauwd?
Vanaf een dauwpunt van ongeveer 16 °C begint de lucht plakkerig aan te voelen, boven de 18 °C noemen de meeste mensen het benauwd en boven de 20 °C is het tropisch drukkend. Het dauwpunt is een betere maatstaf voor benauwdheid dan de relatieve luchtvochtigheid, omdat het direct de hoeveelheid vocht in de lucht weergeeft.
Is zwoel weer gevaarlijk voor de gezondheid?
Voor gezonde mensen is zwoel weer vooral oncomfortabel, maar voor ouderen, jonge kinderen en mensen met hart- of longproblemen kan de combinatie van warmte en hoge luchtvochtigheid belastend zijn. Het lichaam koelt slechter af, zeker tijdens zwoele tropennachten. Drink voldoende water, vermijd inspanning op het heetst van de dag en houd de slaapkamer zo koel mogelijk.